วันเพ็ญ..เดือนสิบสอง น้ำคะนอง...เต็มตลิ่ง   สวัสดีวันลอยกระทงค๊าบบบบ ... ช่วงนี้ก็มีสถานที่หลายแห่ง จัดงานเพื่อให้ประชาชนไปลอยกระทงกันมากมาย ก็เป็นอีกหนึ่งกิจกรรมดีๆ ในหน้าหนาวให้ได้ออกมาพบปะ เที่ยวต่อ แล้วก็สังสรรค์ด้วยกัน ... ผมเลยถือโอกาสนี้นำเอาประวัติประเพณีลอยกระทงนี้ มานำเสนอกันซะเลย
ความเป็นมา...ประเพณีลอยกระทง ตรงกับวันเพ็ญ (วันขึ้น 15 ค่ำ) เดือน 12 (ตามปฏิทินทางจันทรคติ) ประมาณเดือนพฤศจิกายน ประเพณีนี้กำหนดขึ้นเพื่อเป็นการสะเดาะเคราะห์และขอขมาต่อแม่พระคงคา บางหลักฐานเชื่อว่าเป็นการบูชารอยพระพุทธบาทที่ริมฝั่งแม่น้ำนัมทามหานที และบางหลักฐานก็ว่าเป็นการบูชาพระอุปคุตอรหันต์หรือพระมหาสาวก สำหรับประเทศไทยประเพณีลอยกระทงได้กำหนดจัดในทุกพื้นที่ทั่วประเทศ โดยเฉพาะอย่างยิ่งบริเวณที่ติดกับแม่น้ำ ลำคลอง หรือ แหล่งน้ำต่าง ๆ ซึ่งแต่ละพื้นที่ก็จะมีเอกลักษณ์ที่น่าสนใจแตกต่างกันไป
พูดถึงงานมอเตอร์โชว์..เราก็ต้องนึกถึงพริสตี้.....พอพูดถึงงานลอยกระทง..เราก็ต้องนึกถึงนางนพมาศใช่มั๊ยครับ...^0^ นางนพมาศเป็นใคร?? ทำไมต้องเป็นนางนพมาศ..ทำไมไม่เป็นนางสาวนพมาศ หรือเธอจะแต่งงานแล้ว?? ถ้าแต่งงานแล้ว..สามีเธอยังจะให้มาเดินสวยเป็นอาหารตาของหนุ่มๆ บ้านอื่นอีกเหรอ?? ....มันเป็นคำถามที่ผมสงสัยมาแต่เด็ก .. งั้นมาดูประวัติจริงของนางนพมาศกัน...
นางนพมาศ เป็นธิดาของพระศรีมโหสถกับนางเรวดี
 
บิดาเป็นพราหมณ์ปุโรหิตในสมัยพระยาเลอไท นางนพมาศได้ถวายตัวเข้ารับราชการในสมัยพระมหาธรรมราชาลิไท ในยุคสุโขทัย เป็นที่โปรดปรานจนได้เป็นสนมเอกตำแหน่งท้าวศรีจุฬาลักษณ์
 
นางนพมาศได้เขียนตำรับท้าวศรีจุฬาลักษณ์ขึ้นเพื่อเป็นหลักประพฤติปฏิบัติตนในการเข้ารับราชการของนางสนมกำนัลทั้งหลาย
 
เรื่องนี้แต่งด้วยร้อยแก้วแต่มีคำประพันธ์ลักษณะเป็นกลอนดอกสร้อยแทรกอยู่บ้าง ซึ่งมีการสันนิษฐานว่าแต่งขึ้นใหม่ในมัยรัตนโกสินทร์ เพราะภาษาที่ใช้แตกต่างจากภาษาที่ใช้ในวรรณคดีที่แต่งในยุคเดียวกันคือ คือศิลาจารึกหลักที่ 1 และ ไตรภูมิพระร่วง
 
เนื้อเรื่องในตำรับท้าวศรีจุฬาลักษณ์ กล่าวถึงประเพณีต่างๆ ของไทย
 
เช่น การประดิษฐ์ พานหมากสองชั้นรับแขกเมือง การประดิษฐ์โคมลอยรูปดอกกระมุท (ดอกบัว) เพื่อใช้ในพระราชพิธีจองเปรียงลอยพระประทีป (ลอยกระทง) ซึ่งประเพณีนี้ได้สืบทอดมาจนถึงปัจจุบัน ตำรับท้าวศรีจุฬาลักษณ์เรียกอีกชื่อหนึ่งว่า หนังสือนางนพมาศ
 
และนางนพมาศได้ทำคุณงามความดีเป็นที่โปรดปรานของพระร่วง มีอยู่ 3 ครั้ง ดังนี้
 
ครั้งที่ 1 เข้าไปถวายตัวอยู่ในวังได้ห้าวัน ก็ถึงพระราชพิธีจองเปรียงลอยพระประทีป (ลอยกระทง) นางได้คิดประดิษฐ์โคมลอยรูปดอกกระมุท (ดอกบัว) มีนกเกาะดอกไม้สีสวยๆ ต่างๆ กัน เป็นที่โปรดปรานของพระร่วงมาก
 
ครั้งที่ 2 ในเดือนห้ามีพิธีคเชนทร์ศวสนาน เป็นพิธีชุมนุมข้าราชการทุกหัวเมือง มีเจ้าประเทศราชขึ้นเฝ้าถวายเครื่องราชบรรณาการด้วย ในพิธีนี้พระเจ้าแผ่นดินทรงรับแขกด้วยเครื่องหมากพลู  นางนพมาศได้คิดประดิษฐ์พานหมากสองชั้นร้อยกรองด้วยดอกไม้งดงาม พระร่วงทรงโปรดปรานและรับสั่งว่า ต่อไปผู้ใดจะทำการมงคลก็ดี รับแขกก็ดี  ให้ใช้พานหมากรูปดังนางนพมาศประดิษฐ์ขึ้น ซี่งเป็นต้นเหตุของพานขันหมากเวลาแต่งงาน ซึ่งยังคงใช้จนถึงปัจจุบัน
 
ครั้งที่ 3 นางได้ประดิษฐ์พนมดอกไม้ถวายพระร่วงเจ้าเพื่อใช้บูชาพระรัตนตรัย พระร่วงทรงพอพระทัยในความคิดนั้น ตรัสว่าแต่นี้ต่อไปเวลามีพิธีเข้าพรรษาจะต้องบูชาด้วยพนมดอกไม้กอบัวนี้
 
นางนพมาศเป็นบุคคลที่ได้สมญาว่า "กวีหญิงคนแรกของไทย" ดังเช่นที่เขียนไว้ว่า "ทั้งเป็นสตรี สติปัญญาก็น้อยกว่าบุรุษ แล้วก็ยังอ่อนหย่อนอายุ กำลังจะรักรูปและแต่งกาย ซึ่งอุตสาหะพากเพียร กล่าวเป็นทำเนียบไว้ ทั้งนี้เพื่อหวังจะให้สตรีอันมีประเภทเสมอด้วยตน พึงให้ทราบว่าข้าน้อยนพมาศ กระทำราชกิจในสมเด็จพระร่วยงเจ้ากรุงมหานครสุโขทัย ตั้งจิตคิดสิ่งซึ่งเป็นการควรกับเหตุ ถูกต้องพระราชอัชฌาสัยพระเจ้าอยู่หัว ก็ได้ปรากฎชื่อแสียงว่าเป็นสตรีนักปราชญ์ ฉลาดในวิชาช่างอยู่ชั่วกัลปาวสาน " ... นี่คือนางนพมาศ สนมเอกของสมเด็จพระร่วงเจ้า
ค่ำคืนนี้...ขอให้มีความสุขในการลอยกระทงกับครอบครัวและคนที่คุณรักกันถ้วนหน้านะครับ...อ้อ!! วันนี้ตำรวจเค้าตรวจเข้มตามม่านรูดทุกแห่งนะครับ...ฉะนั้น..ระวังๆ (แล้วการใช้บริการม่านรูดมันเกี่ยวไรกับงานลอยกระทงล่ะ...แต่สมัยนี้มันก็มาคู่กันไปแล้ว...เฮ้อ)

edit @ 12 Nov 2008 09:14:02 by BlackWriting

edit @ 12 Nov 2008 09:15:04 by BlackWriting

Comment

Comment:

Tweet

tongue question surprised smile iyhfgeyr8wtgfiuergi9rewyhuighewr987yg8uerhpgpoui45hgiuy956

#5 By 111 (182.93.209.36) on 2010-11-10 13:12

นอนที่บ้านดีกว่า

#4 By (113.53.177.96) on 2010-10-04 15:13

รูปสวยมากค่ะ

#3 By Pat's Song on 2008-11-17 23:20

ประวัตินางนพมาศน่าสนใจครับ

#2 By mekabeam on 2008-11-14 15:29

5555

ม่านไม่รูดมันก็มีนะค่ะ

#1 By *+~+LovE- Atmospheric+~+* on 2008-11-12 09:36